طب سنتیگیاهان داروئیمقالات

سرخ ولیک مقوی قلب

سرخ ولیک مقوی قلب
 
نام گیاه:  سرخ ولیک
نام علمی:                oxyacantha Crataegus
                                                   
نامهای دیگر: د‌ر لاهیجان «کُمار»، د‌ر رامسر و شهسوار «کِجیل»، د‌ر د‌یلمان و رود‌سر «مارِخْ»، د‌ر گرگان و بعضی نقاط بختیاری «ولک، بلک و ولیک»، د‌ر شهسوار «کُتْ کُتی»، د‌ر اطراف تهران و همد‌ان و اصفهان «گوچ»، د‌ر خلخال و آذربایجان «گیچ ـ یِمیشان»، د‌ر باختران و همد‌ان و پشتکوه «گِویچ»، د‌ر سرد‌شت «گیویژ، گوژ و گویشک»، د‌ر فارس «کیالک» و د‌ر ارسباران «آت‌گُتی»
نام عربی:          زعرورالادویه , الشوکه الحاده

تاریخچه
دیوسکورید سرخ ولیک را در سده اول شرح داد و آن را Krataios نامید, که از کلمه یونانی به معنای سخت یا قوی گرفته شده است. در نظریه دیگری Kratos به معنی همیشگی بودن بیان شده است.در قرن سوم, تئوفراستوس, شاگرد ارسطو, این گیاه را Kunosbatos نامید.
Oxyacantha به معنی “خارهای نوک دار” است که نام خار سفید به خاطر گلهای بهاری سفید به آن داده شده است. نژاد کهن ژرمن میوه های سرخ ولیک را بعنوان غذا , به صورت خام یا پخته برای تاس کباب یا حریره استفاده می کردند.
سرخ ولیک اغلب بعنوان یک اصل در هنر بکار برده می شد,چوب سخت آن برای کارهای دستی استفاده می شد. سردر کلیسای جامع Reims و یکی از سر ستون های کلیسای Naumburg (هر دو در قرن ۱۳ ) با مجسمه های ساخته شده از برگهای سرخ ولیک تزئین شدند.این آئین معمول برای گیاه “خار مسیح” برگرفته شده از افسانه ای است که حضرت مسیح تاجی از خارهای کوچک سرخ ولیک را می پیچاند.
حکایت شده که قلمه سرخ ولیک که توسط Duke Eberhard از Wurttemburg برای مقبره مقدس در اورشلیم در قرن چهاردهم آورده شد, تکثیر پیدا کرد.سرخ ولیک مشهور به داشتن قدرت معجزه آسا است و تعجب آور نیست که شاخه های گل دار آن بعنوان یک محافظ بر علیه جادوی سیاه چیده می شدند. Jan Breughel از بزرگان کلیسا , شاخه های سرخ ولیک را در تعدادی از نقاشی های گلها رسم کرد.
کتابهای گیاهی قرون وسطی بیان کرده اند که سرخ ولیک برای کولیک معده و اسهال مفید است. اولین یادآوری از تأثیر آن بر قلب توسط  Quercetanus پزشک مخصوص شاه هنری پنجم , کسی که شربت ضد پیری را برای گیاهان درست کرد, ارائه شد.
نژاد سلت از سرخ ولیک در جشن ماه می بعنوان لباس may pales (تیری که با گل های گوناگون آراسته و در روز اول ماه می در میدان شهر به دور آن می چرخند) استفاده می کردند.
حکمای طب سنتی ایران، ولیک ( زالزالک وحشی ) را از نظر طبیعت سرد‌ و خشک می‌د‌انند‌ و از پوست د‌رخت به عنوان تب‌بر استفاد‌ه می‌کنند‌. د‌ر فرانسه یک قاشق سوپ‌خوری گل ولیک ( زالزالک وحشی ) را د‌ر یک فنجان آب جوش د‌م می‌کنند‌، و تا سه فنجان از آن را د‌ر روز به عنوان ضد‌ اسپاسم، رفع‌کنند‌ه بی‌خوابی و ناراحتی‌های د‌وران یائسگی می‌خورند‌.
د‌ر چین مرد‌م معمولاً ولیک ( زالزالک وحشی ) را د‌ر سطح گسترد‌ه‌ای به عنوان میوه می‌خورند‌، بنابراین نمی‌تواند‌ اثر فیزیولوژیکی شد‌ید‌ نامناسبی برای سیستم بد‌ن د‌اشته باشد‌.
 
درختچه ای خزان کننده با شاخه های انبوه خار دار منشعب که ممکن است به ارتفاع ۱۰ متر برسد و برگهای دندانه دار منقسم به لوب های کم عمق دارد، گل ها سفید رنگ یا مایل به گلی و مجتمع که به صورت دیهیم در آمده و پس از پیدایش برگ نیز در گیاه ظاهر می شوند .
میوه ی آن کاذب و به رنگ قرمز تیره که حاوی هسته کوچکی است که میوه حقیقی گیاه است و
 نسبتا بزرگ, به طول تقریبا ۱ سانتیمتر(حتی بیشتر) می باشد. سرخ ولیک بیشتر در نواحی جنگلی و مرطوب مشاهده می شود .
شکل برگ از اختصاصات گونه است در گونه C.oxyanthoides شاخه های جوان عاری از تار و برگها به رنگ سبز تیره , شفاف و مرکب ۳-۵ لوب کم عمق و دندانه دار است. مشخصات آن این است که اولاً مادگی آن شامل ۲-۳ خامه سبز مایل به سفید می باشد و ثانیاً گلهای آن در آغاز اردیبهشت ماه ظاهر می گردد.
گونه C.monogyna ظاهری کاملاً متفاوت از گیاه قبلی دارد زیرا اولاً برگهای آن به رنگ سبز روشن با ۳-۷ لوب عمیق نوک تیز است و ثانیاً بر خلاف گیاه قبلی, گلهای سفید و صورتی رنگ آن مادگی منتهی به یک خامه دارد.میوه اش منحصراً  دارای یک هسته کوچک وسخت می باشد.

سرخ ولیک گیاهی است که به آسانی رشد می کند و شرایط نامساعد محیطی را به خوبی تحمل می کند.این گیاه خاک لومی ,آهکی و رسی با قابلیت نگهداری رطوبت زیاد را ترجیح می دهد.کاشت این گیاه در خاک مرطوب با موفقیت همراه است اما خشکی را هم به خوبی تحمل می کند.
اگر گیاه به منظور تولید میوه کشت شود مکان آفتابگیر بهتر است , در مکان نیمه سایه هم به خوبی رشد میکند اما کیفیت و محصول میوه کاهش پیدا می کند.
سرخ ولیک گیاه بسیار مقاومی است و دمای زیر ۱۸ درجه سانتی گراد, آلودگی محیط و بادهای شدید را به خوبی تحمل می کند.)

میوه های تمیز شده را باید خشک و سپس به قطعات مناسبی تقسیم نمود. برای خشک کردن میوه باید از خشک کن الکتریکی در دمای ۸۰ تا ۹۰ درجه سانتی گراد استفاده کرد. در این حالت میوه ها رنگ طبیعی خود را حفظ کرده به رنگ سرخ مشاهده می شوند. مقدار عملکرد میوه ۸ تا ۱۰ تن در هکتار است نسبت میوه تازه به خشک دو به یک است.

ویژگیهای دارویی و درمانی

قطره کراتاگوس, از اجزاء چای دم کردنی کاهش فشار خون و پودر اولئاکرات می باشد.

زالزالک به صورت انواع کپسول، تنتور، قطره,عصاره های مایع استاندارد یا عصاره های جامد عرضه میشود. می توان از برگها، گلها و دانه های زالزالک خشک چای نیز درست کرد.
خواص درمانی
ازاین گل ها به عنوان مقوی قلب استفاده می شود. نحوه دقیق عمل آنهاهنوز موضوع پژوهش است .اما به نظر می رسد باعث بهبود وضع گردش خون در رگ های قلب ، کاهش خطر سکته قلبی و کمک به عادی شدن فشار خون می شوند.
تزریق مقادیر زیاد ماده موثر آن برای رفع بی نظمی ضربان قلب موفقیت آمیز بوده است . دراوایل تابستان جمع آوری کنید .
    پژوهش نشان می دهد که مقدار ماده مقوی قلب در میوه کمتر از گل هاست ، گرچه متخصصان گیاهان دارویی درغرب هر دو راتجویز می کنند .از این میوه برای درمان اسهال هم می توانند استفاده کنند.در اواخر تابستان یا اوایل پاییز که میوه رسیده است جمع آوری کنید .
 
استفاده از برگها و میوه های این گیاه رگهای خونی را گشاد نموده و بدین واسطه به بهبود جریان خون در سرتاسر بدن کمک می نماید. هرچه رگها تنگ تر باشد خون برای جریان یافتن در آنها به فشار بالاتری نیازمند می باشد، و زالزالک به واسطه ی نقش خود در گشاد نمودن رگها، قادر است فشار خون بالا را کاهش داده و متعادل نماید.
 به طور کلی سرخ ولیک دارای خواصی مانند گشاد‌کنندگی عروق: ناشی از پروسیانیدین می‌باشد, افزایش گردش خون عروق قلب :باعث بهبود خونرسانی به عضله قلب می‌شود و تنظیم کننده فعالیت الکتریکی و در نتیجه ضربان قلب , بهبود عملکرد عضله قلب , افزایش تحمل عضله قلب به کمبود اکسیژن , افزایش برونده قلب و کاهش مقاومت عروق محیطی می باشد.
حکمای طب سنتی ایران، ولیک ( زالزالک وحشی ) را از نظر طبیعت سرد‌ و خشک می‌د‌انند‌ و از پوست د‌رخت به عنوان تب‌بر استفاد‌ه می‌کنند‌. به طور کلی، د‌م کرد‌ه گل‌های ولیک (زالزالک وحشی ) و یا گرد‌ گل خشک شده آن به مقد‌ار پنج تا هشت گرم د‌ر روز برای ضعف قلب، آنژین، ورم آئورت، اختلالات عصبی از جمله نگرانی، بی‌خوابی، سرگیجه، احساس صد‌ا د‌ر گوش و نظایر آن مفید‌ است.
از بروز نارسایی قلبی در بیمارانی که در مراحل اولیه می‌باشند و یا در معرض آن می‌باشند و از بروز اختلالات ریتم قلب جلوگیری می‌کند. با افزایش تحمل عضله قلبی به کمبود اکسیژن و بهبود خونرسانی آن موجب پیشگیری از بروز آنژین صدری و سکته قلبی می‌گردد.
نحوه و میزان مصرف
دمکرده / برای بهبود گردش خون ومقوی قلب به کار برید . برای درمان فشار خون بالا آن را با بومادران یاجوهو (Ju hua) ترکیب کنید .

آثار فارماکولوژیک و مکانیسم اثر :
اثرات قلبی – عروقی این فرآورده به ترکیبات فلانوییدی موجود در کراتاگوس ، بخصوص پروسیانیدین ها نسبت داده شده است . مطالعات در انسان    و در آزمایشگاه نشان داده است که کراتاگوس باعث افزایش جریان خون کرونر ، افزایش جریان خون محیطی ( در سر ، عضلات اسکلتی و کلیه ) کاهش جریان خون محیطی ( رد پوست و دستگاه گوارش ) کاهش مقاومت محیطی و کاهش فشار خون می گردد . بررسی های انجام شده نشان داده است که کراتاگوس احتمالا با استاع عروق خونی موجب کاهش فشار خون می گردد .

.

برچسب ها

مقالات مرتبط

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین بررسی کنید

بستن
بستن